Tarihte Bugün-03 Ocak
Tarihte Bugün-03 Ocak - Mustafa Kemal Atatürk, milli ittifak ve tasarruf cemiyetini himayesine almış ve cemiyete ilk üye olan kişi olmuştur.
Olaylar
Doğumlar
Ölümler
Özel Günler
Öne Çıkanlar
  • 1431 - Jeanne d'Arc, Piskopos Pierre Cauchon'a teslim edildi.
  • 1496 - Leonardo da Vinci bir uçma makinesini test etti, fakat başarısız oldu.
  • 1521 - Martin Luther, Roma Katolik Kilisesi tarafından aforoz edildi.
  • 1777 - Amerikalı General George Washington, İngiliz General Charles Cornwallis'i Princeton Muharebesi'nde yenilgiye uğrattı.
  • 1888 - Kaliforniya'daki Lick Gözlemevi'nde hizmete giren 91 cm çapındaki yeni teleskop, Dünyanın o güne kadarki en büyük teleskobu olma unvanını aldı.
  • 1889 - Nietzsche, akli dengesini yitirdi.
  • 1914 - Enver Paşa, mirliva rütbesiyle Harbiye Nazırlığı'na atandı.
  • 1917 - Ardahan Arap Camii'nde, 373 Türk, Ermeni çeteciler tarafından camiyle birlikte yakıldı.
  • 1920 - Türkiye, Ermenistan'la barış anlaşması yaptı.
  • 1922 - Mersin'in düşman işgalinden kurtuluşu
  • 1924 - Mısır'da Luksor'daki tapınakta Tutankamon'un taş lahdi bulundu.
  • 1925 - İtalya'da Benito Mussolini, bütün yetkileri elinde topladı.
  • 1928 - Nikaragua'da Augusto César Sandino önderliğindeki yurtseverler ayaklandı. Amerika Birleşik Devletleri 1000'den fazla deniz piyadesini savaşmak üzere gönderdi.
  • 1930 - Mustafa Kemal Paşa, Millî İktisat ve Tasarruf Cemiyeti'ne ilk üye olarak kaydedildi.
  • 1945 - Türkiye, Japonya ile ilişkilerini kesmeye karar verdi.
  • 1946 - II. Dünya Savaşı sırasında Birleşik Krallık'ta Nazi yanlısı yayınlar yapan William Joyce vatana ihanet suçundan Londra'da idam edildi.
  • 1952 - Erzurum ve Hasankale'de deprem: 69 kişi öldü, 299 kişi yaralandı.
  • 1953 - Samuel Beckett'in oyunu Godot'yu Beklerken, Paris'te sahnelenmeye başlandı.
  • 1959 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Eisenhower, Alaska'nın 49. eyalet olarak Birleşik Devletler'e katıldığını açıkladı.
  • 1961 - Amerika Birleşik Devletleri, Küba ile ilişkilerini kesti.
  • 1961 - Bağımsız bir Kürt devleti kurmak istemekle suçlanan 49 kişinin yargılanmasına Ankara'da başlandı.
  • 1962 - Papa XXIII. Ioannes, Fidel Castro'yu aforoz etti.
  • 1976 - Uluslararası Ekonomik Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi yürürlüğe girdi.
  • 1977 - Beylerbeyi'ndeki tarihi Halil Paşa yalısı yandı.
  • 1978 - Hindistan'da İndira Gandhi, Kongre Partisinden çıkarıldı.
  • 1983 - Diyarbakır'da 7 katlı, 28 daireli bir apartman çöktü; enkazdan 83 ceset çıkarıldı.
  • 1986 - İstanbul Menkul Kıymetler Borsasında (İMKB) hisse senetleri alım satımı başladı.
  • 1988 - Margaret Thatcher, 20. yüzyılda Birleşik Krallık'ın en uzun süre görevde kalan Başbakanı unvanını aldı. Sonraki iki yıl daha bu görevde kalmaya devam edecektir.
  • 1990 - İbrahim Balaban'ın "Göç" adlı tablosu 45 milyon TL'ye satıldı; bu yaşayan bir ressamın eserine ödenen en yüksek fiyat oldu.
  • 1990 - Devrik Panama Devlet Başkanı Manuel Noriega, Panama City'de son 10 gündür sığındığı Vatikan Elçiliği'nde, Amerika Birleşik Devletleri güçlerine teslim oldu.
  • 1991 - Türkiye genelinde yüz binlerce işçi, 1 günlük işe gitmeme eylemi yaptı. DGM eylem hakkında soruşturma başlattı.
  • 1993 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı George H. W. Bush ve Rusya Devlet Başkanı Boris Yeltsin, stratejik nükleer silahlarda indirimi öngören START-2 anlaşmasını imzaladılar.
  • 1994 - Tupolev Tu-154 tipi bir Rus yolcu uçağı, kalkışından hemen sonra İrkutsk'da (Rusya) düştü: 125 kişi öldü.
  • 2004 - Mısır'ın özel havayolu şirketi Flash Air'e ait Boeing 737 tipi yolcu uçağı Kızıldeniz'e düştü: 148 kişi öldü.
  • 2009 - İsrail Ordusu, Gazze Şeridi'ne yönelik kara harekâtına başladı.
  • MÖ 106 - Cicero, Romalı devlet adamı ve filozof (ö. MÖ 43)
  • 1196 - Tsuchimikado, Japon İmparatoru (ö. 1231)
  • 1628 - II. Alvise Mocenigo, Venedik Cumhuriyeti dükü (ö. 1709)
  • 1698 - Pietro Metastasio, İtalyan şair ve libretto (ö. 1782)
  • 1703 - Richard Arkwright, İngiliz sanayici (ö. 1792)
  • 1774 - Juan Aldama, Meksikalı yüzbaşı (ö. 1811)
  • 1777 - Elisa Bonaparte, Fransız prenses (ö. 1820)
  • 1794 - Joseph Lebeau, Belçika Başbakanı (ö. 1865)
  • 1810 - Antoine Thomson d'Abbadie, Fransız seyyah (ö. 1897)
  • 1818 - Henrik Johan Holmberg, Fin doğa bilimci, jeolog ve etnograf (ö. 1864)
  • 1823 - Heinrich Gustav Reichenbach, Alman orkidolog (ö. 1889)
  • 1829 - Konrad Duden, Alman filolog ve sözlükçü (ö. 1911)
  • 1836 - Sakamoto Ryōma, Japon samuray (ö. 1867)
  • 1840 - Papaz Damien, Belçikalı Roma Katolik rahibi ve misyoner (ö. 1889)
  • 1846 - Franklin Murphy, Amerikalı siyasetçi (ö. 1920)
  • 1860 - Kato Takaaki, Japonya Başbakanı (ö. 1926)
  • 1861 - William Renshaw, İngiliz tenisçi (ö. 1904)
  • 1862 - Heinrich August Meissner, Alman mühendis (ö. 1940)
  • 1872 - Jonas Vileišis, Litvanyalı avukat, siyasetçi ve diplomat (ö. 1942)
  • 1873 - İvan Vasilyeviç Babuşkin, Rus devrimci ve Rus Sosyal Demokrat İşçi Partisi (Bolşevikler) kurucularından (ö. 1906)
  • 1875 - Luigi Gatti, İtalyan iş adamı ve restoran işletmecisi (ö. 1912)
  • 1876 - Wilhelm Pieck, Alman siyaset adamı, Almanya Komünist Partisi ve Komintern yöneticilerinden, Almanya Demokratik Cumhuriyeti'nin ilk Devlet Başkanı (ö. 1960)
  • 1879 - Grace Coolidge, ABD first ladysi (ö. 1957)
  • 1880 - Alim Han, Buhara Emirliği'nin ve Özbek Mangıt Hanedanı'nin son emiri (ö. 1944)
  • 1883 - Clement Attlee, İngiliz siyasetçi (ö. 1967)
  • 1887 - August Macke, Alman ressam (ö. 1914)
  • 1892 - J. R. R. Tolkien, İngiliz romancı ve bilim adamı (1954-55 arasında yayımladığı Yüzüklerin Efendisi üçlemesiyle ünlenen) (ö. 1973)
  • 1897 - Pola Negri, Amerikalı oyuncu (ö. 1987)
  • 1901 - Ngo Dinh Diem, Vietnamlı siyasetçi ve Güney Vietnam Devlet Başkanı (ö. 1963)
  • 1903 - Aleksandr Bek, Sovyet gazeteci ve yazar (ö. 1972)
  • 1906 - Aleksey Stahanov, Stahanovizmin öncüsü olan Sovyetler Birliği madencisi (ö. 1977)
  • 1907 - Ray Milland, İngiliz oyuncu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (ö. 1986)
  • 1917 - Albert Mol, Hollandalı sanatçı (ö. 2004)
  • 1928 - Nazmiye Demirel, Türkiye'nin 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in eşi (ö. 2013)
  • 1929 - Sergio Leone, İtalyan yönetmen (ö. 1989)
  • 1930 - Robert Loggia, İtalyan Yahudisi asıllı Amerikalı oyuncu (ö. 2015)
  • 1933 - Süleyman Ateş, Türk ilahiyatçı, İslam hukukçusu ve Diyanet İşleri'nin 6. Başkanı
  • 1937 - Oytun Şanal, Türk tiyatro ve seslendirme sanatçısı (ö. 2018)
  • 1943 - Köksal Toptan, Türk avukat ve siyasetçi
  • 1943 - Selda Alkor, Türk sinema sanatçısı
  • 1944 - Eva Bender, İsveçli aktris (ö. 1988)
  • 1944 - Mehmet Türker, Türk gazeteci ve yazar (ö. 2017)
  • 1946 - John Paul Jones, İngiliz müzisyen
  • 1946 - Melih Gülgen, Türk sinema yönetmeni, senarist ve yapımcı (ö. 2017)
  • 1956 - Mel Gibson, Avustralyalıı aktör ve film yönetmeni
  • 1963 - Hamza Yanılmaz, Türk siyasetçi (ö. 2011)
  • 1969 - Michael Schumacher, Alman Formula 1 pilotu
  • 1977 - Mayumi Iizuka, Japon ses sanatçısı (seiyuu)
  • 1980 - Claudio Maldonado, Şilili futbolcu
  • 1980 - Kurt Vile, Amerikalı müzisyen
  • 1980 - Necati Ateş, Türk futbolcu
  • 1980 - Yusuf Demirkol, Türk şarkıcı ve besteci
  • 1983 - Enis Arıkan, Türk oyuncu
  • 1985 - Marko Tomas, Hırvat basketbolcu
  • 1986 - Asa Akira, Japon asıllı Amerikan pornografik film oyuncusu
  • 1991 - Özgür Çek, Türk futbolcu
  • 1994 - Melek Yusufoğlu, Türk basketbolcu
  • 1995 - Kim Seolhyun, Güney Koreli şarkıcı ve oyuncu
  • 236 - Anterus, Papa (d. ?)
  • 1028 - Fujiwara no Michinaga, Japon devlet adamı (d. 966)
  • 1501 - Ali Şir Nevai, Türk şair (d. 1441)
  • 1641 - Jeremiah Horrocks, İngiliz astronom (d. 1618)
  • 1798 - Şeyh Galip, Türk divan edebiyatı şairi ve mutasavvıf (d. 1757)
  • 1826 - Louis-Gabriel Suchet, Fransız asker ve mareşal (d. 1770)
  • 1875 - Pierre Larousse, Fransız ansiklopedi ve sözlük yazarı (d. 1817)
  • 1891 - John Casey, İrlandalı geometrici (d. 1820)
  • 1897 - Louis de Mas Latrie, Fransız tarihçi ve diplomat (d. 1815)
  • 1903 - Alois Hitler, Adolf Hitler'in babası (d. 1837)
  • 1922 - Wilhelm Voigt, Alman sahtekar ve ayakkabı ustası (d. 1849)
  • 1923 - Jaroslav Hašek, Çek yazar (d. 1883)
  • 1945 - Edgar Cayce, Amerikalı medyum (d. 1877)
  • 1946 - William Joyce, Amerikalı Nazi propagandacısı (idam edildi) (d. 1906)
  • 1950 - Emil Jannings, İsviçreli aktör ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (d. 1884)
  • 1958 - Cafer Tayyar Eğilmez, Türk asker ve siyaset adamı (d. 1878)
  • 1965 - Milton Avery, Amerikalı ressam (d. 1885)
  • 1967 - Jack Ruby, Amerikalı gece kulübü işletmecisi (Lee Harvey Oswald'ı öldüren kişi) (d. 1911)
  • 1979 - Conrad Hilton, Amerikalı iş adamı ve Hilton Otelleri'nin kurucusu (d. 1887)
  • 1979 - Ernesto Palacio, Arjantinli tarihçi (d. 1900)
  • 1989 - Sergey Lvoviç Sobolev, Rus matematikçi (d. 1908)
  • 1992 - Judith Anderson, Avustralyalı aktris (d. 1897)
  • 2002 - Freddy Heineken, Hollandalı bira üreticisi (d. 1923)
  • 2005 - Faruk Sükan, Türk siyasetçi (d. 1921)
  • 2005 - Sabahattin Ezer, Türk gazeteci ve Antakya Gazeteciler Cemiyeti'nin kurucu Başkanı (d. 1921)
  • 2007 - Mustafa Taşar, Türk siyasetçi (trafik kazasında) (d. 1951)
  • 2007 - Nezir Büyükcengiz, Türk siyasetçi ve CHP Konya Milletvekili (trafik kazasında) (d. 1951)
  • 2009 - Pat Hingle, Amerikalı aktör (d. 1924)
  • 2012 - Hamit Haskabal, Türk oyuncu (d. 1947)
  • 2014 - Alicia Rhett, Amerikalı oyuncu ve ressam (d. 1915)
  • 2014 - Faruk Geç, Türk gazeteci, ressam, çizgi-romancı ve illustratör (d. 1931)
  • 2015 - Derek Minter, İngiliz motosiklet yarışçısı (d. 1932)
  • 2015 - Olga Knyazeva, Rus eskrimci (d. 1954)
  • 2016 - Bill Plager, Kanadalı buz hokeyi oyuncusu (d. 1945)
  • 2016 - Halis Toprak, Türk iş insanı (d. 1938)
  • 2016 - Paul Bley, Kanadalı piyanist (d. 1946)
  • 2019 - Anne-Marie Minvielle, Fransız gazeteci (d. 1943)
  • Mersin'in Fransız işgalinden kurtuluşu (1922)
  • Dünya'nın Güneş'e en yakın olduğu gün (Günberi)
  • Verem Savaş Eğitimi Haftası (03-09 Ocak)

Millî İktisat ve Tasarruf Cemiyeti

Millî İktisat ve Tasarruf Cemiyeti, Türkiye'de ithalatı kısıtlayıp yerli üretimi özendirmek amacıyla 14 Aralık 1929 tarihinde kuruldu. Cemiyetin günümüze de yansıyan en önemli etkinliği "Tasarruf ve Yerli Malları Haftası" kampanyasıdır.

15 Aralık 1929'da duyurulan Cemiyet nizamnamesine göre üyelerinin görevi "yerli ürünleri kullanmak ve bu konuda vatandaşları teşvik ederek milli tasarrufa alıştırmak" olarak tanımlanmıştır. Tüm milletvekilleri cemiyetin doğal üyesiydi. Ayrıca isteyen herkes cemiyet üyesi olabilirdi.

Mustafa Kemal Atatürk, cemiyeti himayesine almış ve cemiyete ilk üye olan kişi olmuştur. (02 Ocak 1930)

Amaçları

16 Aralık 1929'da toplanan kurul Cemiyetin amaçlarını şu şekilde belirledi:

  • Halkı israfla mücadeleye, hesaplı tutumlu yaşamaya ve tasarrufa alıştırmak
  • Yerli malları tanıtmak, sevdirmek ve kullandırmak
  • Yerli mallarımızın miktarını yükseltmeye, metanet ve zarafet itibarıyla hariçteki memüsili mallar derecesine getirmeğe ve fiyatlarını ucuzlatmağa çalışmak
  • Yerli mallarımızın sürümünü arttırmak

Kurucu üyeleri

Başkan
  • Kâzım Özalp, TBMM başkanı
Üyeler
  • Hasan Saka, TBMM başkan vekili
  • Mustafa Rahmi Köken, İzmir milletvekili (Ayrıca Cemiyetin ilk genel sekreteri)
  • Celâl Bayar, İzmir milletvekili
  • Fuat Umay, Kırklareli milletvekili
  • Yusuf Kemal Tengirşenk, Sinop milletvekili
  • Besim Atalay, Kütahya milletvekili
  • Ahmet Şükrü Ataman, Ziraat Bankası genel müdürü
  • Hakkı Saffet Tarı, Emlâk ve Eytam Bankası genel müdürü

Kaynak : Wikipedia

SORU SOR - CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz