Şöyle en baştan toparlayarak başlayalım yazımıza dolar nedir? Dolar, ABD Merkez Bankası FED (Federal Rezerv Bank ) tarafından basılan ABD para birimi ödeme aracıdır. Dünyada ne kadar dolar olacağına FED karar verir.

Nasıl ki bizim merkez bankamızın ( TCMB ) belirli hedefleri ve misyonları varsa (öncelikli olarak fiyat istikrarı) FED’ in de kendi öncelikleri ve tutturmak istedikleri hedefleri vardır.

Amerika Merkez Bankası (Fed) özellikle 2008 krizinden sonra ekonomiyi canlandırmak için faizleri düşük tutma kararı almış ve aynı zamanda tahvil alım programı da başlatmıştır. Dolar’ın Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin piyasalarına akmasını sağlamıştır. Fed Ekim 2014’te tahvil alım programını durdurarak, ABD ekonomisine ilişkin bazı verilerin olumlu gelmesi üzerine Fed’i faiz artırımına doğru yönlendirmiş ve faiz artırımı yapacağı beklentisi ile DOLAR’ ın piyasada yükselmesine neden olmuştur.

Bu durum en çok Türkiye, Güney Afrika ve Brezilya gibi gelişmekte olan ülkeleri etkilemekte ve dolar yükselmektedir. ( Daha önce yayınlanan yazılarımdan biri olan kırılgan beşli) Bu gelişmekte olan ülke ekonomileri ve finansal piyasaları kısa vadeli dış kaynaklı yabancı sermayeye ( sıcak para ) karşı duyarlı para birimleri ve finansal krize yatkın olan ülkelerdir. Tabiî ki DOLAR dalgalanmaya müsaittir. Bu ülkelerin ekonomik performansları da doların küresel piyasalardaki durumunu dolayısıyla Türk Lirasının da Dolar karşısındaki duruşunu da etkilemektedir.

Döviz kuru, Türkiye’ nin başta sanayi üretimi olmak üzere ekonomik büyüme ( GSYH ), tüketici endeksi ( enflasyon rakamları ), ithalat ihracat ( dış ticaret açığı ) gibi temel makroekonomik , ekonominin nabzını tutan temel göstergeler ile etkileşim içindedir.

Döviz kurlarındaki değişimi, para piyasalarında incelenir, piyasadaki kişilerin taleplerine göre belirlenir. Dövize talep çok ise kur bu doğrultuda şekillenir ve iç piyasada yeterli döviz yoksa likidite sıkışıklığı yaşanır , çünkü az miktarda dövize talep çoktur bu durumda dövizin yani genel ifade ile doların fiyatı artar.

Döviz kurundaki değişim, Türkiye’ nin ekonomik performansından, bu verilerden hem ulusal hem de küresel gelişmeler çerçevesinde özellikle İstihdam. Faiz ve Enflasyon rakamlarından da etkilenmektedir.

Döviz kurlarındaki değişimin sebepleri sadece bunlar değil, işin bir de siyasi boyutu var. Ülkede yaşanan siyasi gerilimlerin borsayı olumsuz etkilemesi bir sonraki adımda döviz fiyatlarını etkiler. Eksi değerlerde işlem gören borsa, döviz fiyatlarının artmasına neden olur.

Kaynak: Güncel Basın Yayın Organlarından İzlenimler.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here